Jak inwestować na giełdzie?

Fot. sxc

Jak inwestować na giełdzie? W odpowiedzi na to pytanie powstały niezliczone publikacje, a chęć osiągnięcia stosunkowo łatwego zysku budzi wśród inwestorów emocje, które są podstawą rozważań dla psychologów. Jeśli dopiero zaczynasz inwestować na giełdzie, najważniejsze, byś zrozumiał mechanizmy, w oparciu o które działa ten organizm.

Na dobry początek nie zaszkodzi odrobina szkolnej teorii. Giełda jest miejscem, w którym o ustalonym czasie odbywają się spotkania handlowe w celu zawarcia transakcji kupna/sprzedaży ściśle określonego towaru po cenach ogłoszonych w codziennych notowaniach. Jak wynika z definicji, "giełda" to szerokie pojęcie, zdecydowanie wykraczające poza powszechne jej rozumienie. Mówiąc o inwestowaniu na „giełdzie”, mamy zwykle na myśli rynek kapitałowy, czyli segment rynku finansowego, na którym dokonywane są emisje średnio- i długoterminowych instrumentów finansowych, takich jak akcje czy obligacje. Innym, równie popularnym segmentem rynku finansowego, jest rynek walutowy i związany z nim Forex (ang. Foreign Exchange), będący największym na świecie międzynarodowym rynkiem walutowym. Tak więc inwestować „na giełdzie” można nawet bez wychodzenia z domu - ważne, by zrozumieć, czym owa „giełda” jest.

Czym się handluje na giełdzie?

Niedoświadczeni gracze często kupują na giełdzie „kota w worku”, nie wiedząc dokładnie, od czego zależy koniunktura instrumentów finansowych. Większość z nich kieruje się sugestiami brokerów, ale są i tacy, którzy liczą na łut szczęścia. Jedną rzecz należy wyjaśnić już na początku - rynki finansowe nie są miejscem, gdzie można się łatwo i szybko wzbogacić bez ugruntowanej wiedzy i dużego doświadczenia.

Podstawowymi instrumentami finansowymi, których obrót dokonuje się na giełdzie papierów wartościowych, są akcje i obligacje. Handel tymi instrumentami może mieć miejsce na rynku pierwotnym (zakup bezpośrednio od emitenta, np. spółki) lub rynku wtórnym (zakup od podmiotu innego niż emitent).

Obligacje

Emitentem obligacji są najczęściej Skarb Państwa lub przedsiębiorstwo, choć prawa do emisji obligacji mają również osoby fizyczne i samorządy terytorialne. Obligacja jest formą zadłużenia, które zobowiązuje emitenta do spełnienia określonych świadczeń wobec obligatariusza (posiadacza obligacji). Najczęściej jest to wypłata kuponu (czyli procentu od wartości obligacji wypłacanego na koniec kolejnych okresów). Obligacja kończy się terminem zapadalności, w którym emitent zwraca wartość nominalną obligacji oraz należne odsetki za ostatni okres. Obligacja reprezentuje prawa majątkowe, ale nie nadaje obligatariuszowi żadnych praw związanych z współwłasnością, dywidendą czy uczestnictwem w walnych zebraniach.

Szczególnie popularne w obrocie są obligacje Skarbu Państwa, poprzez które państwo zadłuża się u obywateli (lub podmiotów zagranicznych) w celu pokrycia długu publicznego. Zwykle obligacje emitowane przez państwo uważane są za najbezpieczniejszą formę inwestycji, jednak ostatnie doświadczenia związane z kłopotami finansów publicznych w wielu państwach strefy euro każą zweryfikować ten pogląd. Tutaj kluczowe znaczenie mają opinie agencji ratingowych, które oceniają poziom wypłacalności danego państwa. Poziom AAA gwarantuje 100% wypłacalności dłużnika, natomiast każdy niższy powoduje wzrost ryzyka i niechęć inwestorów. Aby skusić inwestorów i pozyskać środki, Skarb Państwa musi podnieść oprocentowanie obligacji, podnosząc tym samym koszty obsługi długu publicznego.

Akcje

Emitentem akcji może być spółka akcyjna, która w ten sposób chce podnieść swój kapitał własny. Posiadacz akcji (akcjonariusz) nabywa prawa własności spółki proporcjonalne do posiadanych udziałów. Szczególnie dużym zainteresowaniem cieszą się zapisy na akcje spółki debiutującej na giełdzie. Często ich cena podczas pierwszej sesji gwałtownie rośnie, a posiadacze akcji mogą się cieszyć dużą stopą zwrotu z inwestycji. Dobrym przykładem może być inauguracyjna sesja PZU SA na warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych 12 maja 2010, która przyniosła nawet 12% zysku z akcji. Akcje spółki wchodzącej na rynek finansowy to łakomy kąsek dla każdego inwestora, dlatego zapisy na akcje często podlegają ograniczeniom ilościowym. Akcje bywają wykupione już w ciągu kilku godzin od ogłoszenia zapisów.

Oczywiście, spółka może emitować kolejne akcje w późniejszym terminie, ale nie musi to być już aż tak zyskowne dla inwestorów. Często spółki dokonują też różnych operacji na swoich akcjach, np. split, polegający na zmniejszeniu wartości pojedynczej akcji przy jednoczesnym zachowaniu wielkości kapitału i zwiększeniu płynności akcji. Cena akcji emitowanych przez spółkę powinna zależeć od jej wartości księgowej, natomiast w obrocie wtórnym cena jest podyktowana przez wiele różnorodnych czynników, a czasem wręcz nieracjonalnych przekonań inwestorów.

Metodom wyceny akcji i obligacji oraz sposobom inwestowania pieniędzy poświęcony będzie osobny artykuł.

Paweł Maleńczak/Tanie-Kredyty.com.pl

Komentarze (0)